Branden blussen met straalmotoren

door DICK HUSSAARTS (Telegraaf 19-03-05)

PUTTEN — Michel Kooij handelt in turbines, afkomstig van vliegtuigen. Niet meer luchtwaardig, maar wel voor allerlei doeleinden bruikbaar. Zo gebruiken motorenfabrikanten zijn turbines voor het doen van testen. Maar, Kooij vond uit dat je met turbines ook perfect grote branden, zoals in tunnels en in mijnen kunt blussen. Vooral mijnbranden kunnen met zijn vinding veel sneller dan met bestaande middelen worden geblust. Dezer dagen gaat hij dit bewijzen in Buchannan County, in de Amerikaanse staat Virginia. Daar woedt in een van de grootste mijnen een ondergrondse brand, en de directie heeft alle hoop gevestigd op een doeltreffende oplossing van de Puttenaar.
 
„Een van de eerste toepassingen van de turnines was het bouwen van een soort quad met een straalmotor als aandrijving. Daar geef ik regelmatig spectaculaire demonstraties mee. Maar na de brand in de Gotthardtunnel ben ik gaan nadenken over een hele andere toepassing van die motoren, namelijk het snel blussen van zo’n immense brand,” zegt Kooij in zijn bedrijf in het Veluwse Putten, waar langs de muur van een loods een groot aantal turbines staat opgesteld.
„Ik kwam tot de conclusie dat je heel gemakkelijk een installatie kunt bouwen die op twee manieren de brand kan aanpakken. Ten eerste heb ik nabranders, after burners in vaktaal, achter de uitlaat van de turbine gemonteerd. Die heb ik zodanig geoptimaliseerd, dat de uitlaatgassen nog maar een kleine twee procent zuurstof bevatten tegen normaal zeventien procent. Als je nu zo’n motor voor de ingang van een tunnel plaatst, en die ingang verder afdekt, blaas je een inert gas de tunnel in. Voor brand heb je namelijk naast hitte en brandbare stoffen ook zuurstof nodig. Als je dan tegelijk aan de andere kant met behulp van ventilatoren de lucht uit de tunnel zuigt, kun je in een mum van tijd de brand blussen.”
Nadeel is dat de uitlaatgassen heet zijn, maar ook daar heeft Kooij een oplossing voor gevomden: In de after burner wordt water geïnhecteerd, waardoor ineens enorme hoeveelheden stoom worden uitgeblazen. De stoom koelt de uitlaatgassen ten eerste al een stuk af, maar bovendien heeft stoom het voordeel dat het neerslaat op de brandende objecten, die daardoor worden gekoeld. „Daarmee voorkom je meteen ook dat er grote schade aan de tunnel zelf wordt aangericht,” stelt Kooij.
Kooij heeft zijn vinding voorgesteld aan een consortium, onder leiding van TNO, dat momenteel bezig is de veiligheid in tunnels te verbeteren, ook weer naar aanleiding van de tunnelbranden van een paar jaar geleden. Over een paar maanden zullen enkele vindingen, waaronder die van Kooij, worden getest in een niet meer in gebruik zijnde tunnel in Frankrijk, en Kooij heeft daar hoge verwachtingen van.
Maar intussen bedacht de Puttense zakenman ook, dat zijn inmiddels Steamexfire genoemd systeem toepasbaar zou kunnen zijn bij de aanpak van mijnbranden. Onlangs reisde hij af naar Australië, het grootste mijnbouwland ter wereld, en kwam daar in contact met Queensland Fire and Rescue Service, gespecialiseerd in de aanpak van mijnbranden. Ook zij kennen systemen om inerte, dus brandwerende gassen, in mijnen te injecteren, maar dat gaat erg langzaam. „Die systemen hebben een capaciteit van een halve kubieke meter per seconde. Ik kan 25 m³ per seconde produceren, vijftig keer zo veel. Waar je met conventionele middelen bij een grote brand als er nu woedt in Amerika meer dan een jaar nodig zou hebben om de brand volledig te blussen, zou het mijn systeem binnen twee weken moeten kunnen lukken. Dat sprak de Queenslanders enorm aan. Al pratend heb ik ter plekke, samen met een mijningenieur die gespecialiseerd is in ventilatiesystemen voor mijnen en een Poolse ingenieur Global SteamexfireInertisation Services opgericht.”
„Ik was nog niet terug in Putten of ik kreeg een mailtje van de hoogste baas van het Amerikaanse mijnconglomeraat, waaronder ook de mijn in Buchanan behoort, met de vraag of wij de brand te lijf kunnen gaan.” Tijdens het gesprek met deze krant demonstreert Kooij en zijn mensen de werking van de Steamexfire: binnen enkele tellen is de straat voor zijn loods volledig gevuld met stoom. Meteen na de demonstratie wordt begonnen het apparaat in te pakken voor verscheping naar Virginia.
Intussen is in Australië door de mensen van GSIS gewerkt aan het maken van pijpen, die aan de turbine zullen worden gekoppeld. Door een haakse bocht wordt de Steamexfire gekoppeld aan een afdekplaat, waarin een doorvoer voor de pijp, boven de mijningang en binnen enkele dagen zal een geweldige hoeveelheid stoom de mijngangen in worden geblazen. Tegelijk zullen de mijningenieurs er voor zorgen dat elders lucht uit de gangen wordt gepompt, waardoor de brand snel zal kunnen doven.

Laatste nieuws

02/12/2014

Laatste nieuws

25/11/2014